Kinderwens

In het kort

  • Bij de meeste stellen lukt zwanger worden binnen een jaar; soms duurt het langer.
  • Lukt het na 1 jaar regelmatig vrijen zonder anticonceptie niet? Ga dan naar uw huisarts. Bent u 36 jaar of ouder, of is er mogelijk een vruchtbaarheidsprobleem? Ga dan eerder.
  • De oorzaak kan bij de vrouw liggen, bij de man, of bij allebei. Vaak wordt geen oorzaak gevonden.
  • Bij de gynaecoloog kunt u een oriënterend vruchtbaarheidsonderzoek krijgen dat in kaart brengt waar het mogelijk aan ligt.
  • Is een behandeling zoals IUI of IVF nodig? Die gebeurt in een gespecialiseerd fertiliteitscentrum.

Wanneer hulp zoeken als zwanger worden niet lukt?

Ga naar uw huisarts als u na 1 jaar proberen nog niet zwanger bent. Bent u 36 jaar of ouder, of is er een bekende reden waardoor zwanger worden moeilijker kan zijn? Wacht dan niet een heel jaar, maar ga eerder.

Van de stellen waarbij de vrouw jonger is dan 40 jaar, wordt meer dan 8 op de 10 binnen een jaar zwanger als zij regelmatig vrijen zonder anticonceptie (ongeveer om de 2 of 3 dagen). Ongeveer 1 op de 7 stellen heeft moeite om zwanger te worden.

De huisarts kan al eerste onderzoeken doen en uw kans inschatten. Is die kans klein, of is er een duidelijke reden voor verder onderzoek? Dan kan de huisarts u doorverwijzen naar de gynaecoloog, bijvoorbeeld als:

  • het zaad van de man van mindere kwaliteit lijkt;
  • de vrouw 38 jaar of ouder is en het na minstens 1 jaar niet is gelukt;
  • de menstruatiecyclus vaak langer is dan 35 dagen, of onduidelijk is of er een eisprong is (bijvoorbeeld bij PCOS);
  • de eileiders mogelijk dicht zitten, bijvoorbeeld door chlamydia, endometriose of een eerdere buikoperatie.

Waardoor lukt zwanger worden soms niet?

Er zijn veel mogelijke oorzaken, bij de vrouw én bij de man. Veelvoorkomende oorzaken zijn:

  • geen regelmatige eisprong (het maandelijks vrijkomen van een eicel);
  • zaad van mindere kwaliteit;
  • dichte of beschadigde eileiders;
  • endometriose (baarmoederslijmvlies-achtig weefsel buiten de baarmoeder).

Bij ongeveer een kwart van de stellen wordt geen oorzaak gevonden. Dat is vervelend om te horen, maar het betekent niet dat zwanger worden onmogelijk is.

Wat kunt u zelf doen om zwanger te worden?

Uw leefstijl heeft invloed op de vruchtbaarheid, bij vrouwen en bij mannen:

  • Gewicht. Fors overgewicht (BMI van 30 of hoger) vermindert de vruchtbaarheid. Bij vrouwen kan ook fors ondergewicht de eisprong verstoren.
  • Roken. Roken, ook meeroken, verkleint de kans op een zwangerschap en vermindert de kwaliteit van het zaad.
  • Alcohol. Het veiligste is om geen alcohol te drinken als u zwanger wilt worden. Veel alcohol vermindert ook de zaadkwaliteit.
  • Soa’s. Een soa zoals chlamydia kan de vruchtbaarheid schaden.
  • Stress en omgeving. Langdurige stress kan de eisprong, de zaadproductie en de zin in vrijen beïnvloeden. Ook contact met bepaalde bestrijdingsmiddelen, oplosmiddelen en metalen kan de vruchtbaarheid verminderen, vooral bij mannen.

Hoe verloopt het vruchtbaarheidsonderzoek bij kinderwens?

In onze praktijk kunt u terecht voor het oriënterend fertiliteitsonderzoek: het eerste, verkennende vruchtbaarheidsonderzoek bij u en uw partner.

Het onderzoek begint met een gesprek. De gynaecoloog vraagt onder andere hoe uw menstruatie verloopt, hoe lang u al probeert zwanger te worden en hoe het vrijen gaat. Sommige vragen zijn persoonlijk; ze zijn alleen bedoeld om u goed te kunnen helpen. Houdt u uw cyclus bij? Neem dat overzicht dan mee.

Na het gesprek volgen meestal deze onderzoeken.

  • Lichamelijk onderzoek bij de vrouw, waaronder inwendig onderzoek van de baarmoeder en eierstokken.
  • Inwendige echo (via de vagina) van de baarmoeder, eileiders en eierstokken.
  • Bloedonderzoek, onder andere naar afweerstoffen tegen chlamydia en zo nodig naar hormonen.
  • Zaadonderzoek bij de man: in het laboratorium wordt gekeken hoeveel zaadcellen er zijn en hoe goed ze bewegen. Is de uitslag minder goed, dan wordt het onderzoek na ongeveer 2 maanden herhaald; één mindere uitslag kan toeval zijn.

Soms is daarna aanvullend onderzoek nodig, zoals een röntgenfoto met contrastvloeistof om te zien of de eileiders open zijn, of een kijkonderzoek onder narcose. Deze onderzoeken gebeuren in het ziekenhuis; wij verwijzen u daarvoor door.

Hoe gaat het verder na het onderzoek?

Als alle uitslagen er zijn, bespreekt de gynaecoloog ze met u en uw partner. Wat er daarna gebeurt, hangt af van de uitslag:

  • Er is een oorzaak gevonden. Soms is een behandeling mogelijk, bijvoorbeeld een operatie bij endometriose of een medicijn als de eisprong uitblijft.
  • Er is geen oorzaak gevonden en uw kans op zwangerschap is redelijk. Dan is het advies meestal om nog een half jaar tot een jaar zelf te blijven proberen.
  • Uw kans is klein, of er is een duidelijke reden. Dan kan een vruchtbaarheidsbehandeling zoals IUI (inseminatie) of IVF een optie zijn.

Vruchtbaarheidsbehandelingen zoals IUI en IVF doen wij niet zelf. Is zo’n behandeling voor u een optie, dan verwijzen wij u naar een gespecialiseerd fertiliteitscentrum.

Een onvervulde kinderwens kan veel verdriet en spanning geven. Aarzel niet om dat in het gesprek te benoemen; er is ook aandacht voor hoe het met ú gaat.

Veelgestelde vragen over kinderwens

Hoe lang duurt het normaal om zwanger te worden?

Van de stellen waarbij de vrouw jonger is dan 40 jaar, wordt meer dan 8 op de 10 binnen een jaar zwanger bij regelmatig vrijen zonder anticonceptie. Regelmatig is ongeveer om de 2 of 3 dagen.

Wanneer moet ik naar de huisarts als zwanger worden niet lukt?

Na 1 jaar proberen zonder zwangerschap. Bent u 36 jaar of ouder, of is er een bekende reden waardoor zwanger worden moeilijker kan zijn? Ga dan eerder.

Heeft leefstijl invloed op zwanger worden?

Ja. Fors overgewicht of ondergewicht, roken, alcohol en soa’s zoals chlamydia verminderen de vruchtbaarheid, bij vrouwen en bij mannen. Ook langdurige stress kan de eisprong en de zaadproductie beïnvloeden.

Wordt er bij vruchtbaarheidsonderzoek altijd een oorzaak gevonden?

Nee. Bij ongeveer een kwart van de stellen wordt geen oorzaak gevonden. Dat betekent niet dat zwanger worden onmogelijk is; vaak is het advies dan om nog een half jaar tot een jaar zelf te blijven proberen.

Gerelateerd zorgaanbod

Wilt u een afspraak maken voor een vruchtbaarheidsonderzoek? Neem contact met ons op.

Lees meer